ཀྲུང་གོའི་བོད་ལྗོངས་དྲ་བ། > རྩོམ་རིག > གསར་ཤོས།
བླ་ཆེན་དགོངས་པ་རབ་གསལ་དང་འབྲེལ་བའི་དཔྱད་གླེང་ཕྲན་བུ།
བོད་ཀྱི་ལོ་རྒྱུས་དེབ་ཐེར་ཁག་ཏུ་བླ་ཆེན་དགོངས་པ་རབ་གསལ་གྱི་འཁྲུངས་ཡུལ་སྐོར་ལ་བཞེད་པ་མི་མཐུན་པ་གཉིས་འདུག་སྟེ། གཅིག་ནི་《མྱང་ཆོས་འབྱུང》དུ་བླ་ཆེན་འཕན་ཡུལ་གཞོང་པ་རུ་མུ་སུ་གསལ་འབར་ཞེས་བྱ་པའི་བོན་པོ་གཅིག་གི་སྲས་
གཏམ་པདྨའི་ཚལ་གྱི་ཟློས་གར་དང་མེ་ཏོག་ལྡུམ་རའི་ནང་གི་ཀླན་ཀ་གཉིས་ཀྱི་གཤིབ་བསྡུར།
གཏམ་པདྨའི་ཚལ་གྱི་ཟློས་གར་ནི་དུས་རབས་བཅུ་དགུ་བའི་སྐབས་སུ་སྐུ་ཚེ་གང་པོར་བྱ་བྲལ་གྱི་མཛད་པ་བསྐྱངས་བའི་རྫ་དཔལ་སྤྲུལ་འཇིགས་མེད་ཆོས་ཀྱི་དབང་
བོད་ཀྱི་གསོ་བ་རིག་པ་ལས་བད་ཀན་ནད་ཀྱི་རིགས་དབྱེ་དང་ངོས་འཛིན་གྱི་སྐོར་ལ་དཔྱད་པ།
རྩོམ་འདིར་《རྒྱུད་བཞི་》དང་། 《སྨན་དཔྱད་ཟླ་བའི་རྒྱལ་པོ》 《གསོ་རིག་དགོས་པ་ཀུན་འབྱུང་》སོགས་གསོ་དཔྱད་ཀྱི་གཞུང་ཚད་ཐུབ་གྲགས་ཅན་ཁག་ལ་ཁུངས་གཏུགས་ཏེ། བད་ཀན་གྱི་ནད་ངོས་འཛིན་ཚུལ་དང་སྤྱི་བྱེ་བྲག་གི་དབྱེ་བ་དགར་ལུགས་སོགས་ཞིབ་ཏུ་བསྟན་ཡོད་པ་དང་། བད་ཀན་གྱི་ནད་ལ་ཚ་གྲང་དང་ཁ་དོག་གི་སྒོ་ནས་ཁྱད་པར་གྱི་དབྱེ་བ་དགར་ལུགས་མང་དུ་བསྟན་ནའང་།
དངོས་ཟོག་བརྗེ་རེས་ལས་གནའ་རབས་བོད་དང་ནུབ་ལྗོངས་བར་གྱི་རིག་གནས་འབྲེལ་བ་ལ་ཐོག་མར་དཔྱད་པ།
ལོ་ངོ་སྟོང་ཕྲག་རིང་ལ། བོད་དང་རྒྱའི་ལོ་རྒྱུས་ཡིག་ཚང་ཁག་ཏུ་“ནུབ་ལྗོངས་”①སུ་འབོད་པའི་བྱང་ཕྱོགས་ཤིན་ཅང་དང་ཨེ་ཤེ་ཡ་གླིང་དབུས་མའི་ས་ཁུལ་བར་མི་
ཚེ་ཏན་ཞབས་དྲུང་གིས་ནང་པའི་གྲུབ་མཐའ་སོ་སོའི་མིང་འདོགས་ཀྱི་དཔྱད་པ།
བོད་རྒྱལ་ཁྲི་སྲོང་ལྡེའུ་བཙན་གྱི་སྐུ་རིང་ལ་བསམ་ཡས་མི་འགྱུར་ལྷུན་གྱིས་གྲུབ་པའི་གཙུག་ལག་ཁང་དུ་མཁན་ཆེན་བོ་ངྷི་ས་ཏྭ་སྤྱན་དྲངས་ནས་སད་མི་མི་བདུན་རབ་ཏུ་བྱུང་ཞིང་སོ་ཐར་འདུལ་བའི་བསྟན་པ་སྤེལ། སློབ་དཔོན་པདྨ་འབྱུང་གནས་སྤྱན་དྲངས་ཏེ་རྗེ་འབངས་ཉེར་ལྔ་སོགས་ལ་གསང་སྔགས་ཟབ་མོའི་
རྒྱ་གར་ཚེའི་རིག་བྱེད་ཀྱི་བྱུང་ཚུལ་སྐོར་ཆེ་ལོང་ཙམ་བརྗོད་པ།
རྒྱ་གར་ནི་ཨ་ཤེ་ཡའི་གླིང་ལྷོ་མར་ཆགས་པའི་འཛམ་གླིང་གི་གནའ་བོའི་རིག་གནས་དར་སྔ་བའི་རྒྱལ་ཁབ་ཅིག་ཡིན་པ་དང་། རིག་གནས་གཙོ་བོ་ནི་ཧིན་རྡུ་ཆུ་བོའི་འབབ་རྒྱུད་ཀྱི་དཔལ་ཡོན་ཏེ། གནས་དེར་སྤྱི་ལོ་སྔོན་གྱི་མི་ལོ་སུམ་སྟོང་ཡས་མས་
བོད་ཀྱི་རྣམ་ཐར་རྟོགས་བརྗོད་རྩོམ་རིག་ནི་དངོས་ཡོད་དང་འཆར་ཡན་རིང་ལུགས་ཀྱི་རྩོམ་ཐབས་ཟུང་དུ་འབྲེལ་བའི་འབྲས་བུ་ཡིན་ཚུལ་སྐོར་གླེང་བ།
མིའི་རིགས་ཀྱི་རྩོམ་རིག་འཕེལ་བའི་ལོ་རྒྱུས་ཐོག་ནས་བཤད་ན།དངོས་ཡོད་རིང་
རྟོགས་དཀའ་བ་གཞན་སེལ་གྱི་ངོ་བོར་ཅུང་ཟད་དཔྱད་པ།
གཞན་སེལ་གྱི་རྣམ་གཞག་འདི་ཀུན་བཏུས་སུ་ལེའུ་ལོགས་སུ་མཛད་པ་དང་རྣམ་འགྲེལ་དུ་ནི་ལེའུ་དང་པོ་རང་དོན་རྗེས་དཔག་གི་ལེའུར་རྒྱས་པར་བསྟན་པ་ཡིན་ལ། དེ་ཇི་ལྟར་འཕྲོས་པའི་ཚུལ་ཡང་ཐོག་མར་རང་བཞིན་རྟགས་ཀྱི་རྟགས་ཆོས་འབྲེལ་
ཡང་འཇུག་གི་ཚུལ་ལ་ཐོག་མར་དཔྱད་པ།
དཔྱད་རྩོམ་འདིའི་ནང་དུ་གནའ་བོའི་ཡིག་རྙིང་ལས་དཔེ་དྲངས་ཏེ་ཡང་འཇུག་ད་ས་གཉིས་མིང་དང་བྱ་ཚིག་ལ་ཇི་ལྟར་འཇུག་པ་དང་། འཇུག་ཚུལ་གྱི་ཁྱད་ཆོས་དང་བྱེ་བྲག་གི་དབྱེ་བ་སོགས་ལ་དཔྱད་བརྗོད་བྱས་ཡོད་པར་མ་ཟད། རྗེས་འཇུག་འ་ཡིག་
ཨ་མདོའི་ཁ་སྐད་དང་ཡིག་སྐད་གཉིས་ཀྱི་སྒྲ་གདངས་ཀྱི་ཁྱད་པར་སྐོར་གླེང་བ།
དཔྱད་རྩོམ་འདིར་ཨ་མདོའི་ཁ་སྐད་དང་ཡིག་སྐད་གཉིས་བར་དུ་སྒྲ་གདངས་ཀྱི་ཁྱད་པར་ཆེན་པོ་ཡོད་པར་དམིགས་ནས། དངོས་སུ་མཚོ་སྔོན་དང་། ཀན་སུའུ། སི་
དབུ་མ་ཀླུ་སྒྲུབ་དགོངས་རྒྱན་དང་འབྲེལ་བའི་གཞུང་གི་དོན་གནད་འགའ་རགས་ཙམ་དཔྱད་པ།
དེ་ཡང་ནང་པ་སངས་རྒྱས་པའི་ཟབ་པ་དང་རྒྱ་ཆེ་བའི་བཀའ་དང་བསྟན་བཅོས་རྣམས་ལ་ཤེས་རབ་ཟབ་མོས་ཞིབ་འཇུག་བྱེད་པའི་སྐྱེས་བུ་རྣམས་ཀྱིས་ཐོག་མ་ཉིད་
བོད་ཀྱི་གནའ་རབས་རིག་གནས་སྒྱུ་རྩལ་གྱི་ཐོག་མའི་དཔྱད་པ།
སྒྱུ་རྩལ་གྱི་འབྱུང་ཁུངས་ནི་རིག་གནས་འབྱུང་ཁུངས་ལ་གཏུག་ཡོད་པ་དང་། སྐབས་འདིའི་རིག་གནས་ནི་ cultre ཞེས་པའི་དོན་དང་མཚུངས་ལ། དེའི་ཁུངས་ལཱ་ཏིན་ཡི་གེ་ cultura ཞེས་པ་ཡིན། དེ་ཡང་དང་ཐོག་གི་གོ་དོན་ནི་རྨོ་འདེབས་དང་། གསོ་
གླིང་སྒྲུང་ལས་མེ་བཟའི་སྐོར་བཤད་པ།
རྩོམ་ཡིག་འདིའི་ནང་ཀན་སུའུ་མི་དམངས་དཔེ་སྐྲུན་ཁང་གིས་བསྐྲུན་པའི་《བདུད་འདུལ་》དང་མི་རིགས་དཔེ་སྐྲུན་ཁང་གིས་བསྐྲུན་པའི་《བྱང་ཀླུ་བཙན་རྒྱལ་པོ་འདུལ་བ་》 ཞེས་པའི་སྒྲུང་དཔེ་གཉིས་པོ་གཞིར་བཟུང་ནས་གླིང་སྒྲུང་བདུད་འདུལ་
སློབ་དཔོན་ད་ཎྚིའི་སྙན་གཞུང་སྲོག་གི་རྣམ་གཞག་བསྟན་ཡོད་མེད་ཀྱི་དོགས་དཔྱོད།
འདིར་སྙན་ངག་གི་སྲོག་ཅེས་པ་ནི་རྩོམ་པ་པོའི་བརྗོད་པར་འདོད་པའི་བློའམ་དགོངས་གཞི་ལ་སྟོན་པ་ཡིན་ཏེ། དེའང་ཐད་ཀར་སྟོན་པའམ་ཤུགས་གང་རུང་ནས་
བོད་ཀྱི་ལྷ་མོའི་འཁྲབ་གཞུང་ལ་ཐུབ་པའི་སྐྱེས་རབས་ཀྱི་ཤན་ཞུགས་པའི་སྐོར་གླེང་བ།
དེ་ཡང་རང་ཅག་ཁ་བའི་ལྗོངས་འདིར་འགྲོ་བ་མིའི་རིགས་བྱུང་བ་ནས་འཕེལ་རྒྱས་ལོ་རྒྱུས་རིང་མོའི་ནང་དུ་བོད་རིགས་ངལ་རྩོལ་མི་དམངས་ཀྱིས་རང་བྱུང་ཁམས་ལ་
འ་ཞའི་རིགས་རྒྱུད་ལ་དཔྱད་པ།
སྟོན་པ་གཤེན་རབ་སྐུ་མྱ་ངན་ལས་འདས་རྗེས་འ་ཞ་གསང་བ་མདོ་སྡུད་ཀྱིས་བཀའ་བསྡུ་མཛད་ཚུལ་དང་། མྱང་ཡུལ་བར་མའི་ས་འཛིན་གྱི་ཐོག་མ་འ་ཞ་ཡིན་པ། གྲི་གུམ་བཙན་པོས་འ་ཞ་བོན་པོ་གདན་དྲངས་ཚུལ། སྟག་རི་གཉན་གཟིགས་ཀྱི་སྤྱན་འ་
མདོ་སྨད་རེབ་གོང་གི་ཡུལ་ལྷའི་རྒྱལ་པོ་གཉན་ཆེན་པོ་སེ་ཀུ་བྱ་ཁྱུང་གི་སྐོར་ལ་དཔྱད་པ།
དེ་ཡང་སྤྱི་ལོའི་དུས་རབས་བཅུ་དྲུག་པའི་དཀྱིལ་གྱི་ཆར་དཔོན་པོ་བསོད་ནམས་རྒྱ་མཚོ་བྱ་བས་བསྐུལ་ངོར། ཤར་གྲུབ་ཆེན་སྐལ་ལྡན་རྒྱ་མཚོས་རོང་བོ་བདེ་ཆེན་ཆོས་
རྟོགས་དཀའ་བ་གཞན་སེལ་གྱི་ངོ་བོར་ཅུང་ཟད་དཔྱད་པ།
གཞན་སེལ་གྱི་རྣམ་གཞག་འདི་ཀུན་བཏུས་སུ་ལེའུ་ལོགས་སུ་མཛད་པ་དང་རྣམ་འགྲེལ་དུ་ནི་ལེའུ་དང་པོ་རང་དོན་རྗེས་དཔག་གི་ལེའུར་རྒྱས་པར་བསྟན་པ་ཡིན་ལ། དེ་ཇི་ལྟར་འཕྲོས་པའི་ཚུལ་ཡང་ཐོག་མར་རང་བཞིན་རྟགས་ཀྱི་རྟགས་ཆོས་འབྲེལ་
བོད་ཀྱི་ལྷ་མོའི་འཁྲབ་གཞུང་ལ་ཐུབ་པའི་སྐྱེས་རབས་ཀྱི་ཤན་ཞུགས་པའི་སྐོར་གླེང་བ།
དེ་ཡང་རང་ཅག་ཁ་བའི་ལྗོངས་འདིར་འགྲོ་བ་མིའི་རིགས་བྱུང་བ་ནས་འཕེལ་རྒྱས་ལོ་རྒྱུས་རིང་མོའི་ནང་དུ་བོད་རིགས་ངལ་རྩོལ་མི་དམངས་ཀྱིས་རང་བྱུང་ཁམས་ལ་
བོད་བཙན་པོའི་དུས་སྐབས་ཀྱི་ལྡེའུའི་རིག་གཞུང་ལ་རགས་ཙམ་དཔྱད་པ།
ལོ་རྒྱུས་ཡིག་རྙིང་དང་གནའ་རྫས་བརྟག་དཔྱད་ཀྱི་ར་སྤྲོད་ལྟར་ན་རང་རེའི་ས་ཁོངས་འདིར། བསྐལ་བ་ཡ་ཐོག་གི་དུས་ནས་བཟུང་འགྲོ་བ་མིའི་རིགས་ཡོད་